Ball Valve یا شیر توپی یکی از پرکاربردترین شیرآلات صنعتی برای قطع و وصل جریان سیال است. عنصر مسدودکننده در این شیر، یک توپ کروی دارای سوراخ عبوری (Bore) است که با چرخش ۹۰ درجه، مسیر عبور سیال را باز یا مسدود می‌کند. این مکانیزم باعث شده Ball Valve سرعت عملکرد بالایی داشته باشد و برای عملیات On/Off بسیار مناسب باشد.

شیرهای توپی در طراحی‌های مختلفی مانند Floating Ball و Trunnion Mounted Ball تولید می‌شوند و می‌توانند به صورت دستی یا با عملگرهای پنوماتیکی، الکتریکی و هیدرولیکی مورد استفاده قرار گیرند. به دلیل ساختار مسیر جریان، افت فشار در حالت کاملاً باز معمولاً پایین است و در بسیاری از سرویس‌های صنعتی، آب‌بندی مناسبی ارائه می‌دهد.

Ball Valve در صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، پالایشگاه‌ها، خطوط انتقال، صنایع شیمیایی و سیستم‌های فرآیندی کاربرد گسترده‌ای دارد. برای سرویس‌های خاص مانند دمای بالا، فشار بالا یا سیالات خورنده، انتخاب جنس بدنه، نوع Seat و متریال Trim اهمیت زیادی دارد.

کاربردها

• خطوط انتقال نفت و گاز
• پالایشگاه‌ها و پتروشیمی
• سیستم‌های آب و سیالات صنعتی
• خطوط فرآیندی
• سیستم‌های قطع و وصل سریع جریان

مزایا

• عملکرد سریع با چرخش ۹۰ درجه
• آب‌بندی مناسب
• افت فشار نسبتاً پایین در حالت کاملاً باز
• مناسب برای فشارهای مختلف
• قابلیت نصب عملگرهای اتوماتیک

محدودیت‌ها

• برای Throttling مداوم معمولاً گزینه ایده‌آلی نیست
• در سیالات حاوی ذرات جامد ممکن است Seat دچار آسیب شود
• انتخاب نامناسب متریال آب‌بندی می‌تواند عملکرد شیر را در دماهای بالا محدود کند